?

Trouw en de PVV

Het is maar helemaal de vraag of de kop ‘De PVV is geen fascistische partij’ boven het artikel van Koen Vossen klopt (Trouw, deVerdieping|Podium van 25 juli 2009). De subkop is mijns inziens nog krommer. Ik begrijp de nieuwswaarde ervan: een potentiële Trouwkoper hapt toe als zijn oog op dit tekstje valt. “Wat nu? Is Trouw van mening dat …?” Het is dan wel Podium, ‘een vrijplaats voor discussie’, maar toch: het staat er.
Bij navraag blijkt dat de auteur zelf ook niet zo gelukkig is met de kop. Hij zou gekozen hebben voor de vraagvorm: ‘Mag de PVV met fascisme vergeleken wor­den?’

Ik lees echter iets heel anders in het artikel. Dhr. Vossen komt met negen over­een­komsten mèt en drie verschillen tussen de PVV en fascistische bewe­gin­gen. Op die verschillen valt wel wat af te dingen, lijkt me.
Het eerste verschil slaat op één leerstelling van één specifieke fascistische bewe­ging op een bepaald moment in de geschiedenis: de Jodenvervolging door de Nazi’s. Voor hen was afkomst hierbij bepalend terwijl Wilders, volgens Vossen, best bevriend kan zijn met afvallige (!) moslims. Het is niet zo moeilijk om hier verschil te maken. Maar als hoogop­geleide allochtonen melden dat ze zich hier te lande steeds ongemakkelijker voelen, dan vindt de PVV dat ‘prima’: wegwezen. Je zou dan kunnen denken dat toch iets als het ras bepalend is bij de getoonde vreugde.
Een tweede verschil, en voor de schrijver doorslaggevend in zijn beoordeling, zou zijn dat de PVV de democratie niet wil vervangen door een autoritaire staats­vorm. Maar eerder schrijft Vossen zelf dat de PVV zou willen doorpakken ‘… zonder daarbij acht te hoeven slaan op constitutionele, politieke of economische marges.’ Ik deel die indruk en denk er het mijne van.
Het derde verschil zou gaan om gerichtheid op individuele ontplooiing zonder betutteling door enige (godsdienstige) stroming. Het PVV-grapje om ‘met veel plezier rode medianeuzen af te willen hakken’ gaat echt verder dan onschuldige betutteling.
(Nagevraagd: Vossen wil dergelijke speculaties liever niet betrekken in zijn verhaal. Hij baseert zich zoveel mogelijk op feiten en blijft dus bij die geconsta­teerde verschillen.)

Nieuwsgierig geworden, bezoek ik de site van Trouw: hoe valt zo’n artikel nou? 80 personen plaatsten tot donderdag 30 juli 130 reacties. Ik denk, gok, vermoed op grond van de inhoud, zo’n 40 PVV-aanhangers en 25 tegenstanders. 15 reageerders kan ik niet direct plaatsen.
In de PVV-reacties vooral instemming: ‘Zie je wel: niet fascistisch’. Verder valt een drieslag op, een tegenaanval: ‘links omarmt de Islam, de Islam is fascis­tisch dus juist links is fascistisch’. Twee respondenten verwijten links steun aan Pol Pot, Mao en Stalin. Ook om andere redenen krijgt ‘het linkse gespuis’ van onder uit de zak. De sympathie van Wilders voor Israël wordt aangevoerd als argument dat de PVV dus niet fascistisch is.
De tegenstanders reageren verdeeld: kritiek op de kwaliteit van het artikel, de deskundig­heid van Vossen wordt in twijfel getrokken, het voorbijgaan aan duide­lijke signalen waaruit je kunt afleiden dat de PVV wel degelijk fascistische trek­ken vertoont. Dat laatste was dus ook mijn overweging.
Slechts een enkeling reageert op het mogelijke verschil tussen de kop en de inhoud van het artikel. En dan weer heel divers. De merkwaardigste, van twee PVV-ers: ‘de strekking van het artikel is correct (niet fascistisch) maar met de openingszin wordt de PVV toch maar weer in verband gebracht met fascisme; het artikel is een steek onder de gordel.’ en ‘Hier de PVV troetelen maar toch over­eenkomsten met het fascisme noemen. Na het reces gaan ze weer met z’n allen tegen Wilders. Brulboeien zijn het.’ Tsja, het is bij sommige mensen ook echt nooit goed.

Hoe dan ook: zo’n kop maakt indruk, blijft hangen. Zeker als de redenatie en de conclusie in het artikel zelf niet al te helder zijn. Wat ik me vooral afvraag is waarom Trouw met deze commercieel geslaagde maar inhoudelijk verkeerde kop sluikreclame maakt voor de PVV?

(De redactie van Trouw gaf geen sjoege op mijn mail waarin ik hen bovenstaande vraag voorlegde.)

Plaats een reactie