?

Sukkel

De leerkracht doet iets niet helemaal goed op de computer en mompelt, als zelfverwijt: “Sukkel.”
Een leerling roept: “Oh, dat mag u niet zeggen.”
Leerkracht: “Ik zeg het maar tegen mezelf hoor.”
‘Volgens zeggen’ (want ik heb het maar uit de eerste hand) is het verder een aardige dag geweest.

Aan deze miniscène wil ik een paar conclusies verbinden:

  • dat de leerling blijkbaar zomaar iets door de klas mag toeteren, zonder gecorrigeerd te worden.
  • dat de leerling blijkbaar denkt een leerkracht te mogen corrigeren. En dat hij hiervoor niet gecorrigeerd wordt.
  • dat de leerkracht zich verontschuldigt tegenover een leerling die er zelf vaak een potje van maakt. (Dat weet ik toevallig uit eigen ervaring.)
  • dat deze leerling er een dubbele moraal op nahoudt want zelf zegt hij de akeligste dingen tegen medeleerlingen. (Idem.)

Soms moet je de dingen scherp stellen, zelfs op slakken zout leggen, om te doorzien wat er speelt.

2 Responses to “Sukkel”

  1. Peter Says:

    Hallo Frans,

    Via een link in je mailtje kwam ik op deze site. Toen ik dit zag staan, moest ik toch even reageren.
    Ik vind het persoonlijk heel goed als leerlingen hun leraar met hun eigen regels confronteren. Ik neem aan dat de leraar gezegd heeft dat je geen “sukkel” mag zeggen en nu doet hij het zelf. Door zich te verontschuldigen, blijft de leraar zijn eigen regels trouw. De leraar wordt wel heel ongeloofwaardig als hij voor zichzelf uitzonderingen maakt op zo’n regel. Door ook voor zichzelf consequent te blijven, behoudt de leraar zijn legitimiteit om ook de leerling aan te spreken op zijn of haar uitspraken en hoeft hij het niet van zijn positie te hebben om dat te doen.

    Groeten, Peter.

  2. Frans Says:

    Dag Peter,

    Leuk dat je de moeite nam om te reageren. Dank daarvoor.
    Meestal zijn mijn blogs (erg) lang van stof. Deze keer hield ik het kort waardoor jij en anderen ‘de context’ missen.

    Ik ben het met je eens dat leerkrachten de door henzelf gestelde gedragsregels en omgangsvormen moeten naleven; voordoen. Daarbij hebben ze wel een andere verantwoordelijkheid dan de leerlingen. Zoals de politie die de 50-km snelheids­limiet soms mag overschreiden, behoud ik me het recht voor een regel tijdelijk terzijde te schuiven. De keren dat ik me ‘vergiste’, heb ik daarvoor luid en duidelijk excuus aangeboden.

    Wat de leerkracht in kwestie precies vindt van ‘sukkel-zeggen’, weet ik niet. Als ik een leerling zou ‘betrappen’ die tegen zichzelf ‘sukkel’ mompelt, dan reageerde ik waarschijnlijk met iets in de trend van: “Zo, wil het niet lukken? Kan ik je misschien ergens mee helpen?”
    Als een kind echter tegen aan ander uitvalt met ‘sukkel’, dan zou ik daar waarschijnlijk iets van zeggen. Het kan natuurlijk zijn dat de spreker gelijk heeft en dan valt ‘sukkel’ in de hedendaagse kindercommunicatie eigenlijk best mee.

    Toevallig werkte ik eerder in dezelfde klas. Het was er zó vervelend, zó akelig, dat ik verdere invalbeurten – met enige schroom (want flauw om rotwerk in andermans schoenen te schuiven) – heb afgezegd.
    Dit kind dat zijn leerkracht zo gretig tot de orde riep, was een toonbeeld van wangedrag. Hij maakte voortdurend dom lawaai, treiterde klasgenoten en maakte van zijn werk een puinhoopje. Hij was ook meester in het zien van andermans splinter en het volkomen negeren van de eigen balk. Iedere genuanceerde poging van mijn kant om hem in de goede richting te duwen, werd door hem genegeerd, afgewezen, getorpedeerd.
    In zijn “Oh, dat mag u niet zeggen.” zie ik dus geen oprecht streven naar goede omgangsvormen; het was zijn zoveelste poging om verwarring te stichten of om gein te trappen. Ik ben bang dat dit jongetje gewoon niet anders kan. Door welke oorzaken dan ook, is hij in de loop der jaren zo geworden.
    Ik hoop maar dat hij spoedig in het gareel wordt gebracht, ten gunste van hemzelf en van zijn omgeving. De kans dat dat gebeurt, is jammer genoeg niet zo groot. Volgens mij liet deze leerkracht in ieder geval een gelegenheid voorbij gaan maar die heeft op een dag meer te doen. Op dat moment werkte de computer bijvoor­beeld niet mee. De middelen zijn beperkt. Echt jammer om te bedenken: als het met deze knul niet snel verandert, valt hij over een jaar of wat onder de jeugdzorg.

    Kinderen waar niks of weinig aan schort, zullen zo’n ‘sukkel-mompel’ misschien wel horen, registreren. Die zullen de mompel op waarde weten te schatten en zeer zeker niet meteen een misplaatste verbetering door de klas toeteren.

Plaats een reactie